Skip Ribbon Commands
Skip to main content
Chào mừng đến với Cổng thông tin điện tử huyện Pác Nặm - tỉnh Bắc Kạn

Hội Phụ nữ xã Cao Tân nỗ lực lưu giữ nghề "Dệt vải".

( Cập nhật lúc: 24/08/2018  )

            Đứng trước thực trạng nhiều nghề thủ công đang dần bị mai một, trong đó có nghề dệt vải của phụ nữ dân tộc Tày. Thời gian qua, Hội LHPN xã Cao Tân ( Pác Nặm ) đã nỗ lực tìm những giải pháp nhằm lưu giữ và phát triển lại nghề dệt vải cho hội viên phụ nữ tại địa phương.

Hiện nay chỉ còn rất ít phụ nữ ở Cao Tân lưu giữ được nghề dệt vải.

            Vừa thoăn thoắt đưa thoi, bà Hoàng Thị Phằn - ở thôn Cốc Lải xã Cao Tân vừa cho biết: Chiếc khung cửi đã theo bà suốt mấy chục năm qua, bởi ngay từ nhỏ bà đã được truyền dạy nghề dệt vải và thời đó mọi nhu cầu về vải vóc của gia đình đều phải tự dệt lấy. Nhưng thời gian gần đây bà đã ít dệt vải hơn, chủ yếu chỉ dệt để sử dụng trong một số nghi lễ hoặc phong tục của gia đình, chứ không dùng để may quần áo, chăn, màn như trước đây nữa. Trong gia đình bà hiện nay cũng chỉ còn có một mình bà biết dệt vải truyền thống, khó có thể truyền nghề cho các thế hệ sau.

            Trao đổi với chúng tôi, chị Dương Thị Điềm - Chủ tịch Hội LHPN xã Cao Tân cho biết: Trước đây nghề dệt vải ở đây được làm quanh năm, mỗi hộ gia đình hầu như đều có ít nhất một bộ khung cửi. Nhưng hiện nay cả xã chỉ còn chưa đầy 10 chiếc, các chị em phụ nữ chỉ tranh thủ làm vào những lúc nông nhàn. Bây giờ ngoài thị trường đều có đủ cả nên mọi người thường đi mua quần áo ở ngoài chợ, không mất thời gian dệt.

            Cũng theo chị Điềm, với nghề dệt vải có lẽ công đoạn quan trọng nhất là nhuộm chàm, bởi nó đòi hỏi người nhuộm phải có tay nghề khéo léo, biết cách pha chế nếu không sợi vải sẽ bị cứng và không ăn màu. Tuy nhiên những người dệt vải bây giờ cũng không còn phải vất vả lên rừng tìm phẩm nhuộm nữa mà chỉ cần ra các chợ phiên sẽ có bán sắn rất nhiều loại màu nhuộm với nhiều màu sắc khác nhau. Mặc dù điều này giúp cho người dân bớt được ngày công lao động nhưng cũng vô tình làm cho nghề dệt dần bị mai một.

Nghề dệt vải cần được bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa của nó.

            Nếu như trước đây vào mỗi dịp lễ, tết, đặc biệt là khi có đám cưới của đồng bào Tày, Nùng, các chàng trai, cô gái đều mang trên mình những bộ quần áo Chàm truyền thống đẹp mắt được chính tay họ hoặc người thân trong gia đình làm ra, thì giờ đây khó có thể bắt gặp những bộ quần áo đặc trưng ấy, chỉ còn một số ít phụ nữ trung niên còn sử dụng. Đặc biệt hiện nay ở Cao Tân chỉ còn có những người phụ nữ độ tuổi trung niên trở lên là biết dệt vải. Đối với thế hệ trẻ có rất ít người học hỏi nghề này bởi đơn giản cùng với sự phát triển của xã hội thì mọi nhu cầu thiết yếu của đời sống đều đã có sẵn.

            Đứng trước nguy cơ nghề dệt vải truyền thống bị mai một và dần mất đi, Hội LHPN xã Cao Tân đã có nhiều biện pháp để lưu giữ. Bên cạnh việc vận động khuyến khích các hội viên tiếp tục lưu giữ nghề dệt vải của địa phương, thì Hội phụ nữ xã cũng thường xuyên tổ chức các buổi gặp mặt nói chuyện giữa những nghệ nhân có kinh nghiệm với các hội viên trẻ, tổ chức các hội thi, hội diễn văn hóa văn nghệ bằng trang phục truyền thống. Trong những ngày lễ, hội, nhất là ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc ở các thôn, bản, khu dân cư, Hội Phụ nữ xã đều tha mưu cho cấp ủy, chính quyền địa phương yêu cầu bà con mặc trang phục truyền thống dân tộc. Trong cưới hỏi, luôn động viên khuyến khích cô dâu, chú rể và gia đình các hội viên sử dụng trang phục truyền thống thổ cẩm...Đặc biệt, Hội LHPN xã đang xây dựng kế hoạch phối hợp với các hội, đoàn thể và các trường học trên địa bàn tổ chức các cuộc tuyên truyền, giới thiệu những giá trị truyền thống dân tộc, trong đó có nghề dệt vải. Từ đó giáo dục thế hệ trẻ hiểu tầm quan trọng của nghề dệt vải để trân trọng trang phục truyền thống.

Sản phẩm vải chàm của dân tộc Tày, Nùng mang bản sắc văn hoá riêng biệt.

            Để nghề dệt vải truyền thống của người Tày, Nùng ở xã Cao Tân nói riêng và trên địa bàn huyện Pác Nặm nói chung được duy trì, rất cần có sự vào cuộc, quan tâm hơn nữa của các ngành chức năng, có những biện pháp thiết thực để giữ gìn nghề truyền thống. Bên cạnh đó, mỗi tổ chức đoàn thể, cá nhân cần tự ý thức, phát huy nội lực trong việc bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa của dân tộc mình. Bởi vì dệt vải không chỉ đơn thuần là tạo ra sản phẩm hàng hoá phục vụ nhu cầu của con người mà nó còn chứa đựng những bản sắc văn hoá riêng biệt./.

Tác giả:  Nhật Huân ( Trung tâm VHTT&TT )
Nguồn: 
Sign In